
Önce yükü ve beton koşulunu tanımlayın
Mekanik dübel seçimi yalnız vida çapına veya eldeki matkap ucuna bakılarak yapılmaz. Bağlanacak parçanın çekme ve kesme yükleri, yükün sürekli ya da titreşimli olması, ankraj sayısı, montaj yönü ve bağlantının güvenlik açısından önemi birlikte değerlendirilmelidir. Betonun dayanım sınıfı, çatlaklı veya çatlaksız kabulü, eleman kalınlığı ve uygulamanın iç ya da dış ortamda olması da ürün seçiminde etkilidir. Taşıyıcı ve güvenlik kritik bağlantılarda dübel tipi, çapı, gömme derinliği ve yerleşimi yetkin mühendis tarafından onaylı proje üzerinden belirlenmelidir.
Ürün adı benzer olsa bile kama dübel, gömlekli dübel, beton vidası ve diğer mekanik ankrajlar aynı delik, sıkma veya yük aktarım düzenine sahip değildir. Üreticinin belirli ürün ve çap için yayımladığı teknik föy ile montaj talimatını sahaya getirin. Ambalaj üzerindeki kodu projedeki kodla eşleştirin; farklı marka veya modelin ölçülerini birbirinin yerine kullanmayın. Fiyat veya stok kolaylığı, hesapta belirtilen ankrajın izinsiz değiştirilmesi için gerekçe değildir.
Kenar, aks ve eleman kalınlığını delmeden doğrulayın
Ankraj deliği beton kenarına, başka bir ankraja veya ince bir elemanın arka yüzüne fazla yaklaşırsa betonun davranışı ve montaj güvenliği değişebilir. Minimum kenar mesafesi, ankrajlar arası aks mesafesi ve minimum beton kalınlığı sabit bir saha ezberi değildir; ürünün değerlendirme belgesinden ve mühendislik hesabından alınır. Taban plakası deliğini referans alıp doğrudan delmeye başlamadan önce plakanın yönünü, parça kodunu, aksları ve şablonu kontrol edin.
Beton içinde donatı, tesisat, öngerme kablosu veya gömülü hat bulunabilir. Delme bölgesini uygun yöntemle tarayın ve şüpheli noktada yetkili onayı olmadan donatıyı kesmeyin. Deliği birkaç santimetre kaydırmak da bağlantı grubunun yük dağılımını ve kenar mesafesini değiştirebilir; yeni konum proje sorumlusu tarafından değerlendirilmelidir. Yüzeydeki sıva, şap veya zayıf tesviye tabakası taşıyıcı beton kalınlığı gibi kabul edilmemelidir.
Doğru uçla dik ve kontrollü delik açın
Matkap ucu çapı, delik derinliği ve kullanılacak delme modu ankraj üreticisinin o ürün için verdiği talimata uymalıdır. Aşınmış veya yanlış çaplı uç deliği büyütebilir, ovalleştirebilir ya da gerekli gömme derinliğine ulaşmayı zorlaştırabilir. Ucun uygunluk ve aşınma durumunu işe başlamadan kontrol edin. Delik eksenini yüzeye dik tutun; matkabı yana bastırarak deliği genişletmeyin. Derinlik dayama aparatı veya açıkça işaretlenmiş uç kullanın.
Gerekli delik derinliği, ankrajın nominal gömme derinliğiyle her zaman aynı okunmamalıdır; dipte kalan toz ve montaj payı üretici tarifine göre dikkate alınır. Delik tamamlanınca derinliği uygun ölçü aracıyla kontrol edin. Deliğin dibi ankrajın erken oturmasına neden oluyorsa ankrajı çekiçle zorlamayın. Elmas karot, darbeli delme veya farklı bir yöntem kullanıldığında deliğin yüzey özellikleri değişebilir; yalnız teknik belgede izin verilen yöntemi uygulayın.
Beton tozunu montajın parçası olarak yönetin
Beton delmek solunabilir kristal silika içeren toz açığa çıkarabilir. OSHA, uygun mühendislik kontrolleriyle tozun kaynağında azaltılmasını; görev ve ekipmana uygun toz toplama yöntemlerinin kullanılmasını ister. Islak yöntem veya filtreli vakum sistemi seçimi, işin ve ekipmanın talimatlarına uygun olmalıdır. Kuru basınçlı havayla çevreye kontrolsüz toz üflemek hem çalışanları maruz bırakabilir hem de deliği doğrulanabilir biçimde temizlemeyebilir.
Göz, işitme ve solunum koruması risk değerlendirmesine göre seçilmeli; matkap iki elle ve güvenli duruşla kullanılmalıdır. Çalışma alanını ayırın, yakın kişileri toz ve fırlayan parçalardan koruyun. Vakum hortumu, elektrik kablosu ve uzatma kablosunun takılma veya hasar riski yaratmadığını kontrol edin. Kişisel koruyucu donanım, toz kontrolünün yerine değil kalan riske karşı tamamlayıcı olarak kullanılmalıdır.
Deliği tarif edilen sırayla temizleyin
Delik içindeki toz, ankrajın yerleşmesini, sürtünmesini ve uygulanan torkun yorumlanmasını etkileyebilir. Temizlik adımı gözle temiz görünene kadar rastgele üflemek değildir. Üreticinin belirttiği sayıda üfleme, fırçalama ve tekrar üfleme çevrimini; doğru çapta ve yeterli uzunlukta fırça ile uygulayın. Temizleme pompası, basınçlı hava veya vakum seçeneklerinden hangisinin kabul edildiğini ürün talimatından doğrulayın.
Fırçanın deliğin dibine ulaştığını ve aşınarak etkisiz hale gelmediğini kontrol edin. Delik su aldıysa ya da montaj yüzeyi ıslaksa ürünün ıslak delikte kullanıma uygun olduğunu varsaymayın. Deliği daha sonra kullanacaksanız yeniden kirlenmesini önleyin. Temizlenen deliğe yağ, boya, harç veya tanımsız dolgu girmemelidir. Kimyasal ankrajla mekanik dübelin temizlik ve yerleştirme adımlarını birbirine karıştırmayın.
Ankrajı doğru derinliğe yerleştirip torklayın
Ankrajı deliğe üreticinin tarif ettiği yöntemle, dişleri ve kaplamayı zedelemeden yerleştirin. Pul ve somunun yönünü, taban plakasının yüzeye tam oturmasını ve ankrajın gerekli işaret veya gömme seviyesine ulaştığını kontrol edin. Plaka altındaki büyük boşluğu somunu sıkarak çekip kapatmaya çalışmayın; bu durum plakayı eğebilir ve bağlantıya istenmeyen ön yük getirebilir. Gerekli grout veya yüzey düzeltmesi projede tanımlanmalıdır.
Montaj torku, somunu hissederek olabildiğince sıkmak değildir. Ürüne, çapa ve uygulamaya ait değeri teknik talimattan alın ve uygun aralıkta, kalibrasyon durumu bilinen tork anahtarı kullanın. Darbeli somun sıkma makinesi yalnız üretici yönteminin parçasıysa kullanılmalıdır; son doğrulama gerektiriyorsa tork anahtarıyla tamamlayın. Fazla tork ankraja, dişe veya betona zarar verebilir; yetersiz tork ise mekanizmanın doğru oturmamasına yol açabilir.
Montaj sonrası kabulü görünür ve kayıtlı yapın
Son kontrolde her ankrajın ürün kodunu, çapını, konumunu, kenar ve aks mesafelerini, gömme göstergesini, pul-somun düzenini ve taban plakasının oturmasını inceleyin. Beton yüzeyinde yeni çatlak, dökülme, delik çevresinde ezilme veya ankrajda dönme görülürse bağlantıyı otomatik olarak kabul etmeyin. Projenin gerektirdiği çekme testi veya başka saha testi varsa yöntem, örnekleme ve kabul ölçütü önceden belirlenmeli ve yetkin ekip tarafından uygulanmalıdır.
Kontrol formuna uygulama tarihi, bölge, ankraj kodu, delme yöntemi, temizlik ekipmanı, montaj torku, tork anahtarı kimliği ve kontrol eden kişiyi kaydedin. Uygunsuz deliği kesilmiş ankrajla, rastgele harçla veya yakına açılmış ikinci delikle gizlemeyin. Uygunsuzluğu işaretleyin, teknik değerlendirme alın ve onaylı düzeltmeyi kayda bağlayın. Böylece beton ankrajı satın alma kaleminden çıkıp izlenebilir bir montaj sürecine dönüşür.
